Stock photo là gì? Và làm thế nào để sử dụng?
Có rất nhiều hình ảnh stock vô cùng hữu ích cho các nhà thiết kế và công ty. Đối với người mới bắt đầu, Những hình ảnh này rẻ hơn và dễ sử dụng hơn so với các bức ảnh tùy chỉnh. Bí quyết ở đây là bạn cần sử dụng đúng cách. Nhưng chính xác là bạn phải làm thế nào?
Tác giả: Sarah Pflug — Theo: Goraydar
Stock photo là gì?
Stock photo là những hình ảnh chung, hình minh họa và các biểu tượng được tạo ra mà không theo một dự án cụ thể nào. Sau đó chúng được cấp phép, thường có một khoản phí, cho các cá nhân hoặc tổ chức để sử dụng trong các tài liệu tiếp thị, trang web, bao bì, bìa sách và nhiều hình thức khác.
Hình ảnh stock có hiệu quả không?
Hình ảnh stock có thể mang lại hiệu quả. Hình ảnh stock có một lợi thếđáng kể hơn hình ảnh tùy chỉnh, đó là giá cả và dễ sử dụng. Bạn có thể xem và tải về tất cả hình ảnh stock bạn cần trong một vài giờ với chi phí rất nhỏ. So với những hình ảnh tùy chỉnh cần một nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp và lịch chụp ảnh cố định, thậm chí cần thêm cả người mẫu. Tổng thời gian, tiền bạc và công sức theo yêu cầu của buổi chụp ảnh tùy chỉnh tăng lên khá cao.
Có bao nhiêu loại giấy phép cho hình ảnh stock?
Rất nhiều! Hình ảnh stock có thể có các loại giấy phép khác nhau, bao gồm các khoản phí đặc biệt cho việc sử dụng và sửa đổi thương mại. Các nhà thiết kế chủ yếu tìm và sử dụng ba loại chính:
Miễn phí bản quyền (Royal-free): Người dùng không phải trả tiền bản quyền và có thể sử dụng hình ảnh miễn phí. Bao gồm Public Domain (nội dung có quyền sở hữu đã hết hạn) và Creative Commons (nhà sáng tạo nội dung cấp quyền sử dụng tác phẩm của họ miễn phí).
Quyền được quản lý (Rights managed): Hình ảnh được trả tiền để sử dụng và có thể được cấp phép bởi các dự án cá nhân, một khoảng thời gian hoặc vị trí địa lý.
Mở rộng hoặc nâng cao (Extended or enhanced): Điều này cung cấp sự tự do bổ sung cho một giấy phép chuẩn, bao gồm việc sử dụng nhiều hình ảnh và các khoản phí để bán lại và sử dụng thương mại (như áo thun).
Hình ảnh stock có mức giá khác nhau tùy thuộc vào nơi bạn tìm kiếm được, và luôn có rất nhiều hình ảnh stock miễn phí nếu bạn không có ngân sách dư dả. Một số trang web hình ảnh stock yêu cầu bạn trả tiền cho mỗi hình ảnh, trong khi một sốtrang web khác cung cấp khoản phí thành viên cho phép bạn tải về với số tiền nhất định trong mỗi chu kỳ.
Bạn có thể tìm thấy hình ảnh stock miễn phí ở đâu?
Hình ảnh stock dường như ở khắp mọi nơi, nhưng một số trang web sẽ tốt hơn so với những trang khác. Chỉ cần cẩn thận để làm theo các hướng dẫn sử dụng để bạn không vô tình vi phạm bản quyền.
Một khi bạn tìm thấy một trang web hình ảnh stock/ cơ sở dữ liệu mà bạn thích, bạn sẵn sàng để bắt đầu tìm kiếm các bức ảnh thực tế. Nhưng trước tiên, hãy cố gắng kiểm tra kỹ lưỡng trước khi bắt đầu để đảm bảo tình trạng hình ảnh stock không gây hại cho bạn khi sử dụng. Bạn cần xác minh hai điểm chính:
Kiểm tra thỏa thuận cấp phép. Nếu bạn đang lên kế hoạch chỉnh sửa hoặc mục đích thương mại, bạn phải đảm bảo hình ảnh có giấy phép phù hợp. Một số tác phẩm có thể gây tranh chấp về pháp lý, phòng bệnh hơn chữa bệnh.
Thực hiện tìm kiếm hình ảnh đó để xem ai đã từng dùng. Vấn đề với hình ảnh stock là bất cứ ai có thể sử dụng. Trừ khi bạn mua độc quyền cho hình ảnh, hãy thực hiện tìm kiếm hình ảnh để xem những ai sử dụng ảnh của bạn.
Bạn có thể tìm đến những trang web này:
Raydar: công cụ tìm kiếm hình ảnh thông minh nhằm tiết kiệm thời gian cho các chuyên gia marketing và nhà thiết kế, đặc biệt là tổng hợp hình ảnh stock miễn phí từ các nguồn khác nhau về một nơi duy nhất. Bạn có thể tìm hình ảnh của tất cả các thương hiệu bạn yêu thích tại đây như Pexels, Unsplash, Burst hay Bossfight.
Unsplash: Hình ảnh đẹp miễn phí có chất lượng cao mà bạn có thể tải về và sử dụng cho bất kỳ dự án nào. Không cần phải có sự cho phép từ tác giả.
Pexels: cũng giống như Unsplash, hình ảnh stock miễn phí bạn có thể sử dụng ở mọi nơi. Miễn phí sử dụng cho mục đích thương mại, và không yêu cầu phải có sự cấp phép.
Hãy nhớ rằng, nếu một hình ảnh stock thực sự thành công, bạn sẽ không biết đó là hình ảnh stock. Bất kỳ biện pháp nào bạn có thể thực hiện để cá nhân hoá hình ảnh làm cho nó hiệu quả hơn, do đó, đừng ngần ngại khi chuyển đổi hình ảnh stock thành hình ảnh tùy chỉnh.
Stock photo và những điều bạn chưa biết
Có lẽ trong cả một thời gian rất dài, rất nhiều người làm trong lĩnh vực đồ hoạ ở VN suy nghĩ về stock photo là những hình ảnh có sẵn có thể dùng cho các thiết kế, tác phẩm của mình một cách thoải mái. Nhưng stock photo thực sự là gì?
Có lẽ trong cả một thời gian rất dài, rất nhiều người làm trong lĩnh vực đồ hoạ ở Việt Nam suy nghĩ về stock photo là những hình ảnh có sẵn có thể dùng cho các thiết kế, tác phẩm của mình một cách thoải mái. Đây là vấn đề chung của số đông, và do đó việc sử dụng stock photo không cần biết nguồn gốc từ đâu và được phép tác giả trở nên quá phổ biến.
Nhưng stock photo thực sự là gì?
Stock photo là gì?
Theo tạp chí chuyên về nhiếp ảnh The Photography, PP Mag thì stock photo được định nghĩa: “What you have is a “stock photo”, meaning that you have already taken the photo; you own the copyright; and the photo is in your stockpile (your storage, inventory) of pictures available to use now.” (Tạm dịch là: “Bạn có một stock photo nghĩa là bạn đã tạo bức ảnh đó, bạn có bản quyền với bức ảnh đó, và bức ảnh đó nằm trong kho lưu trữ những bức ảnh có sẵn để sử dụng bây giờ của bạn.”
Điều này có nghĩa Stock Photo được hiểu là những hình ảnh do nhiếp ảnh gia tự chụp (ngược với Assignment Photo là những hình ảnh được khách hàng thuê chụp theo yêu cầu) và bản quyền về hình ảnh hoàn toàn thuộc về tác giả của nó. Lý do tại sao có Stock Photo ? Đơn giản vì không phải ai cũng có khả năng thuê photographer chụp riêng cho mình theo yêu cầu, và photographer ngoài việc chụp hình kiếm tiền còn coi đó là một sở thích. Do đó những hình ảnh tự do đó có thể được sử dụng khi cần thiết.
Bạn có thể thấy stock photo ở khắp mọi nơi: từ logo trên các sản phẩm, hình ảnh trên các tạp chí, hay chính là bức ảnh do bạn tạo ra.
Phân loại stock photo
Stock photo miễn phí bản quyền
Đây là loại stock photo phổ biến nhất , và giá cả phải chăng. Nghĩa là hầu hết các loại giấy phép cho stock photo là miễn phí bản quyền. Miễn phí bản quyền có nghĩa là bạn có thể sử dụng hình ảnh nhiều lần , mà không phải trả tiền bản quyền . Đây là lựa chọn tốt nhất cho các nhà thiết kế và tiếp thị ngân sách trung lập. Nhược điểm của việc miễn phí bản quyền là ảnh của bạn không còn là ảnh độc quyền nữa, có nghĩa là bất cứ ai có thể mua và sử dụng chúng.
Stock photo đã có quyền quản lí
Các quyền quản lí cấp giấy phép cung cấp cho việc sử dụng độc quyền và giới hạn thời gian việc sử dụng của một hình ảnh có sẵn . Sử dụng độc quyền có nghĩa là chỉ được cấp phép có thể sử dụng hình ảnh trong khoảng thời gian quy định trong hợp đồng giấy phép. Giấy phép được cấp dựa trên việc chi trả cho mỗi lần sử dụng , có nghĩa là stock photo chỉ có thể được sử dụng cho một dự án cụ thể , chỉ trong một khoảng thời gian , và thường chỉ có ở các vùng địa lý nhất định . Quyền quản lý hình ảnh dùng để cấp giấy phép , nhưng chúng giúp bạn chống lại việc pha loãng thương hiệu (do đối thủ cạnh tranh bằng cách sử dụng cùng một hình ảnh). Bạn có thể tìm thấy dễ dàng ở website istockphoto hay Gettyimages.
Stock photo có giấy phép mở rộng /nâng cao
Một số công ty chứng khoán hình ảnh cho phép bạn mua một giấy phép mở rộng hoặc tăng cường mở rộng việc sử dụng đã được phép của một tác phẩm được cấp phép trước đó (thường là miễn phí bản quyền). Giấy phép mở rộng cho phép bạn “mở rộng” việc sử dụng được cấp trong giấy phép ban đầu của bạn. Việc sử dụng có thể bao gồm việc tăng số lượng các bản sao hiển thị hình ảnh, sử dụng nó cho mục đích bán lại (in theo yêu cầu, lịch, áo thun, thiệp chúc mừng, vv), hoặc cho phép các phương pháp khác phân phối và sử dụng. Sử dụng khác nhau từ công ty đến công ty, vì vậy hãy chắc chắn rằng bạn đã đọc các thỏa thuận cấp phép cụ thể.
Một chiếc áo thun được in hình logo của hãng nước giải khát Coca Cola
Kết luận
Hi vọng qua bài viết này, bạn đã hiểu rõ Stock photo là gì, các loại stock photo và quan trọng nhất chính là bạn sẽ không vi phạm bản quyền của stock photo!

